Brama na Bałtyk – wiemy jak będzie wyglądała nowoczesna infrastruktura portowa w Elblągu
Modularność i multimodalność – to główne założenia nowoczesnego portowego habu logistycznego, który powstanie w Elblągu. Władze miasta rozstrzygnęły konkurs na opracowanie koncepcji programowo – przestrzennej budowy terminala portowego T2 przy ul. Żytniej oraz rozbudowy i przebudowy terminala portowego przy ul. Radomskiej w Elblągu w ramach inwestycji „Rozwój portu morskiego w Elblągu”. To strategiczna inwestycja wzmacniająca potencjał gospodarczy miasta i jego długofalowy rozwój. Pieniądze na ten cel pochodzić będą z funduszy unijnych. W listopadzie ubiegłego roku Komisja Europejska dała zielone światło na wykorzystanie ok. 200 mln zł na inwestycje portowe i okołoportowe w Elblągu z programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur na lata 2021-2027.
Rozstrzygnięcie konkursu dot. koncepcji budowy terminala portowego w Elblągu
Na ogłoszony przez elbląski samorząd konkurs wpłynęły trzy oferty. Najwyżej przez Sąd Konkursowy oceniona została koncepcja pn. „Brama na Bałtyk”, złożona przez dwie warszawskie firmy projektowe, wspólnie uczestniczące w konkursie tj. WSP Polska Sp. z o.o oraz WXCA GROUP Spółka z o.o.
- To kamień milowy w rozwoju nie tylko portu, ale również w rozwoju miasta. i regionu. Wielokrotnie powtarzam, że planowane inwestycje w nowoczesną infrastrukturę portową to największy bodziec rozwojowy miasta od 50 lat, czyli od roku 1975, kiedy powstawało województwo elbląskie. Jesteśmy pełni nadziei, że te 5 minut uda nam się wykorzystać. Dziś jesteśmy już bliżej tej jakże ważnej inwestycji. Co ważne - to 200 mln komponent niemal miliardowych środków, które w tej kadencji zostaną zainwestowane w rozwój gospodarczy i społeczny naszego miasta. Bardzo się cieszę, gratuluję autorom zwycięskiej koncepcji, dziękuję za pracę sądowi konkursowemu – mówił podczas briefingu prezydent Michał Missan.
Przedstawiona wizja rozwoju Portu Morskiego w Elblągu zakłada budowę nowych przestrzeni portowych na obszarze około 30 hektarów przy ul. Żytniej. W ocenie sądu konkursowego zaproponowana koncepcja jest najbardziej funkcjonalna z punktu widzenia obsługi ładunków nie tylko w transporcie wodnym, ale również kolejowym i drogowym. Projekt w sposób optymalny wykorzystuje dostępną przestrzeń, nowoczesne rozwiązania technologiczne oraz powiązania drogowo-kolejowe, pozostając jednocześnie w realnych ramach finansowych realizacji przedsięwzięcia.
- Bardzo dziękuję organizatorowi konkursu oraz uczestnikom za zaangażowanie. Złożone w konkursie prace są na bardzo wysokim poziomie. Mieliśmy w czym wybierać, co nie zawsze w takich konkursach jest oczywiste. Serdecznie gratuluję zwycięzcom - mówił Jakub Brdak, przewodniczący Sądu Konkursowego.
Autorzy zwycięskiego opracowania otrzymają nagrodę pieniężną w wysokości 150 tys. zł brutto oraz zaproszenie do wykonania na podstawie pracy konkursowej dokumentacji projektowo – kosztorysowej, na podstawie której realizowane będą inwestycje.
Założenia zwycięskiej koncepcji
Inwestycja obejmuje kompleksowy rozwój infrastruktury portowej, w tym budowę umocnionych nabrzeży, wykonanie nowych nawierzchni przystosowanych do wysokich obciążeń tonażowych, powstanie nowych placów składowych oraz znaczące zwiększenie potencjału przeładunkowego portu. Projekt przewiduje również budowę bocznicy kolejowej oraz magazynu wysokiego składowania, który umożliwi elastyczne wydzielanie stref dla towarów o różnych wymaganiach składowania, takich jak ładunki masowe czy towary wymagające składowania w pionie.
- Nasza koncepcja opierała się na zasadzie zrównoważonego rozwoju, ale także na takiej idei przyszłościowej, aby funkcjonalność portu była dopasowana do różnorakich funkcji składowych i operacyjnych. Projekt opiera się na modularności, łatwym przekształcaniu placów składowych. Zależało nam też na harmonii między miastem i naturą. Chcieliśmy połączyć te wszystkie elementy. Bardzo dziękujemy za bardzo dobre przygotowanie konkursu – podkreślał Krzysztof Bielazik z firmy WSP Polska sp. z o.o.
- Nie było to zadanie łatwe, ale bardzo ciekawe. Koncepcję opracował kilkunastoosobowy zespół. Bardzo cieszymy się, że wygraliśmy i że jest szansa na powstanie takiego portu w Elblągu – mówił Marcin Kitala, przedstawiciel firmy WXCA GROUP sp. z o.o.
Projektowane nabrzeże portowe umożliwi jednoczesne cumowanie czterech jednostek pływających o długości do 100 metrów, szerokości 20 metrów i zanurzeniu do 4,5 metra. Strefa nadbrzeża została zaprojektowana jako nowoczesny, multimodalny węzeł przeładunkowy. Na całej długości nabrzeża zaplanowano poprowadzenie bocznicy kolejowej umożliwiającej bezpośrednią relację statek–wagon, a także drogi technicznej przeznaczonej dla mobilnych dźwigów oraz transportu kołowego. Jednym z kluczowych założeń zwycięskiej koncepcji jest modułowość terminala, która pozwala na elastyczne dostosowywanie przestrzeni portowej do zmieniających się potrzeb rynku. Został on zaprojektowany w taki sposób, aby w przyszłości możliwe było łatwe przekształcanie jego funkcji technologicznych bez konieczności kosztownych i czasochłonnych przebudów. Dzięki temu port w perspektywie kolejnych dekad będzie mógł sprawnie adaptować się do zmian zachodzących w handlu i transporcie, zachowując konkurencyjność i funkcjonalność. Istotnym elementem koncepcji jest również przewidzenie placów przeznaczonych do składowania nie tylko towarów drobnicowych i masowych, ale także ładunków ponadgabarytowych. Rozwiązanie to umożliwi dodatkową obsługę przemysłu metalurgicznego, energetycznego, offshore, maszynowego oraz infrastrukturalnego, w których wykorzystywane są elementy o dużych gabarytach i znacznej masie.
Unijne środki na rozwój portu i infrastruktury okołoportowej
Środki na realizację rozbudowy i modernizacji portu pochodzić będą z dofinansowania unijnego w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur na lata 2021-2027. W listopadzie ubiegłego roku Komisja Europejska dała zielone światło na inwestycje portowe i okołoportowe w Elblągu. To prawie 40 mln euro dofinansowania. To istotne wsparcie dla rozwoju tej kluczowej infrastruktury, które potwierdza jej znaczenie w skali regionu. Przypomnijmy, że rozwój Portu Morskiego w Elblągu to nie tylko inwestycje realizowane bezpośrednio na jego terenie. Projekt obejmuje również modernizację infrastruktury drogowej, w tym przebudowę ul. Mazurskiej oraz budowę dwóch rond na łącznicy pomiędzy Trasą Unii Europejskiej a ul. Radomską, co znacząco poprawi dostępność komunikacyjną portu oraz usprawni obsługę transportową tej części miasta. Rozwój Portu Morskiego w Elblągu to jedna z najważniejszych strategicznych inwestycji samorządu, wzmacniająca potencjał gospodarczy miasta, zwiększająca jego atrakcyjność inwestycyjną oraz tworząca solidne podstawy dla długofalowego rozwoju Elbląga i całego regionu.
Prace związane z realizacją inwestycji ruszą jeszcze w tym roku. We wrześniu bieżącego roku planujemy złożenie wniosku o dofinansowanie na budowę dwóch rond na łącznicy pomiędzy Trasą Unii Europejskiej a ul. Radomską oraz przebudowę ul. Mazurskiej. W przyszłym roku natomiast będziemy składali wniosek na budowę terminala przy ul. Żytniej oraz rozbudowę terminala przy ul. Radomskiej.
- Podczas wczorajszego posiedzenia Zarządu Województwa przyjęliśmy kilka uchwał dot. portu w Elblągu – między innymi wyrażenia zgody na podpisanie dwóch umów wstępnych, dotyczących komponentu drogowego i komponentu portowego. Równolegle więc toczą się prace z obszaru realizacyjnego, jak i tego formalnego, związanego z dofinansowaniem – zaznaczył Marcin Kuchciński, Marszałek Województwa Warmińsko – Mazurskiego.
- Cieszę się, że doszliśmy do tego etapu, że Elbląg mówi o tym, że będzie rozbudowywał port i że będzie on miał swoje zapotrzebowanie. Idea budowania drugiego nabrzeża przeładunkowego wynika z tego, że Elbląg uzyskuje bezpośredni dostęp do morza. Aby móc budować to nabrzeże musieliśmy kilak lat walczyć, ale najważniejsze, że te pieniądze mamy. Za dwa lata, kiedy ukończona zostanie droga wodna będą mogły tu wpływać statki i jestem pewny, że ten port będzie miał klientów - podkreślał senator Jerzy Wcisła.
Zakończenie wszystkich prac związanych z przebudową układu komunikacyjnego oraz budową i rozbudową terminali portowych planowane jest na rok 2029.
